Een pastorale gemeente

De hervormde predikant K. Exalto (1919-2003) schreef in 1986 het boekje Een pastorale gemeente. Martin Bucers visie op de gemeente. Uitgave Willem de Zwijgerstichting. Download het boekje hier.

Zijn leven lang is #Bucer een man van bemiddeling en verzoening geweest. Doorgaans zonder enig succes

Het is #Bucer’s levenswerk geweest om de massa tot een ware kerkelijke gemeenschap te maken. Daarom schreef hij boek over de ware zielzorg

De puriteinen hebben later in #Bucer een vroege geestverwant gezien, vanwege zijn sterke nadruk op een waar christelijk leven en op tucht

#Bucer hield vast a/d ‘volkskerk’ van Straatsburg, maar hij besefte goed dat t niet voldoende is als massa de naam van ‘christelijk’ draagt

Men weet niet meer waarop t aankomt als men het woord ‘kerk’ gebruikt; men weet niet wat een ‘gemeenschap der heiligen’ is – #Bucer in 1538

Men weet niet wat Heilige Schrift voorschrijft t.a.v. gemeentelijke leven; zelfs predikanten weten niet wat pastorale zorg is #Bucer (1538)

Heel de gemeente was volgens #Bucer tol zielzorg en daarmee ook tot tuchtoefening geroepen

Na de grote Reformatie moest men ook naar binnen zien en aan de reformatie binnen eigen territoir een betere concrete gestalte geven #Bucer

De eenheid en saamhorigheid van de kerk (ofwel gemeente) staat bij #Bucer op de voorgrond

Het ging #Bucer om een reformatie vd kerk. Niet zozeer vd leer, die is nl voorondersteld, alswel een reformatie in het leven der gemeente

De zielzorg zag #Bucer als middel om te komen tot eenheid. Hierdoor zouden zelfs de confessionele verschillen kunnen worden opgeheven

Op alle leden der gemeente wordt een appel gedaan. Elk moet denken aan de anderen en zo aan het geheel #Bucer

In zijn definitie vd kerk gaat #Bucer uit vd kerk als een gééstelijke eenheid, als lichaam v Christus. Dus niet instituut zoals kerk v Rome

De heilsweg is door #Bucer beschreven in steeds weer terugkerende vaste termen: Geloven in Christus, zich overgeven aan Christus, … (1/2)

…het aanhangen van Christus, het liefhebben van Christus, het deel hebben aan Christus en het gemeenschap hebben aan Christus #Bucer (2/2)

#Bucer sloot niet gemakkelijk uit, hij had de neiging allen in te sluiten. Sloot hij uit, dan was het met veel pijn en moeite

#Bucer erkende dat er ook ‘bokken’ konden zijn in de gemeente. Door de tucht trachtte hij ze te veranderen in ‘schapen’

#Bucer noemt ‘schapen’ ook wel: gelovigen, heiligen, christenen, godzaligen, broeders, vromen, ware vromen, vrome christenen & kinderen Gods

#Bucer sprak niet vaak van ‘verkorenen’ en al helemaal niet van ‘verworpenen’. Verkiezing was voor hem een feit, maar geen vooropgezet dogma

Onze begeerte is de zo grote & ruime schoot v Christus open te doen vr ieder en allen te nodigen zo vriendelijk als t maar kan – #Bucer

Over ‘ceremoniën’ (allerlei kerkelijke gebruiken) kon #Bucer makkelijk heenstappen. Deze flexibiliteit heeft t hem vaak gemakkelijk gemaakt

Als #Bucer kansen zag benutte hij die, al was t niet direct wat hij wilde. Als Gods Woord maar eenmaal zuiver gepreekt werd komt de rest wel

Het kenniselement was niet t geringste deel van #Bucer’s geloofsbegrip. Maar hij was een warm voelend christen, zei vaak ‘lieve’ Heere Jezus

Het eigene van #Bucer, iets wat niet in die mate binnen het calvinisme is blijven voortleven: de krachtige activering van heel de gemeente

Kerk en rijk van Christus vallen bij #Bucer vaak samen. Allen moeten de Koning dienen. Het koningschap van Christus heeft bij hem accent

Het ging #Bucer niet slechts om pastoraat in de gemeente, maar ook om pastoraat dóór de gemeente

De schapen zijn door #Bucer ingedeeld in vijf klassen: verloren, dwalende, gewonde/gekwetste, zwakke en gezonde/sterke schapen

Niet te snel zullen wij mogen wanhopen aan eigen of iemands behoud. We moeten volhouden met het zoeken van de verloren schapen – #Bucer

‘Dwing ze in te komen’ betekent dat wij moeten aanhouden, dringend, zozeer dat het voor het boze vlees is alsof het gedwongen wordt – #Bucer

Heel de gemeente is voor #Bucer een missionaire gemeente. Dat is haar hoge roeping. Het gaat om het behoud der zielen en om de gemeente Gods

#Bucer is ook een man geweest die oog had voor de zending. Onjuist is de stelling dat dit pas bij het Piëtisme is begonnen

Geve onze goede Herder dat in alle gemeenten oudsten gevonden worden, die bij alle mensen, Joden, moslims en alle ongelovigen, … (1/3)

…aanhouden en aandringen, om te komen tot Christus, zich aan Hem over te geven en om zich te laten opnemen in Christus’ schaapskooi (2/3)

Overal waar men ook maar een deur ziet opengaan en een mogelijkheid vindt, zal men hiertoe moeten werken met ijver en ernst – #Bucer (3/3)

Gewond ofwel gekwetst zijn alle christenen die in grote openbare zonden zijn gevallen. Wie gewond is moet verbonden worden #Bucer

Dit is de taak van alle christenen. De gevallen christen is onze broeder. Wij hebben jegens hem een broederdienst te vervullen #Bucer

Tucht is bij #Bucer niet een vorm v kerkelijke rechtspraak, hij brengt haar onder bij de zielzorg. Daarin brak hij met eeuwenlange traditie

In de Reformatie kreeg de zielzorg haar geestelijk karakter terug; het recht werd gesteld in dienst van de liefde #Bucer

#Bucer stelt de praktijk van de oude kerk ten voorbeeld. Die was niet mis. De schuldige werd geruime tijd buiten de gemeente gesloten (1/2)

Aan het avondmaal mocht hij in geen geval deelnemen. Er werd berouw geëist, en wel zichtbaar berouw. Dus niet alleen woorden #Bucer (2/2)

Door zijn pleidooi voor het herstel van de tucht loopt een draad van wijsheid en mildheid. Doel: zonde in de kiem te smoren #Bucer

De ware boete moet ontstaan uit het geloof in Christus. Alle berouw ziet #Bucer dus opkomen uit het geloof

Als er waar berouw is, dan is er dus al de genade Gods, de vergeving der zonden, en tóch moet er nog boete worden gedaan #Bucer

Het raakt heel de kudde als één schaap gewond is. Allen moeten leed dragen. Heel de kudde staat er rondom heen, helpend, genezend #Bucer

Een christen is pas waarlijk een christen als hij een goed geordend leven leidt, dat wil zeggen leeft naar de heilige ordeningen Gods #Bucer

De figuur van de kerkelijke ambtsdrager onderging door de Reformatie een totale wijziging. Hij hield op priester te zijn, hij werd herder

Ook t beeld vd gemeente wijzigde zich. Niet meer een onmondige parochie. De gemeente werd opgevoed dr t Woord Gods, ging meedenken & meedoen

Ook de zorg voor de schapen kwam in een heel ander licht te staan, werd geestelijker en persoonlijker

Het ging #Bucer om de gemeente. Maar niet die gemeente op zich. Geen term is door hem meer gebruikt dan die van het rijk van Christus

Het ging #Bucer om Christus Zélf. Alles is in Hem! Alleen het zich overgeven aan Hem en het geloven in Hem maakt ons gezond

Alle leden vd gemeente worden bij zielzorg betrokken. Een pastorale gemeente. Als 1e aanzet tot het Rijk van Christus dat komende is #Bucer